
Transport kolejowy towarów odgrywa istotną rolę w systemach logistycznych na całym świecie – także w Polsce i Europie. Choć tempo przewozu pociągami jest wolniejsze niż transportu lotniczego, to właśnie kolej oferuje wyjątkową efektywność w zakresie przewozów masowych i długodystansowych. W artykule przyglądamy się bliżej temu, jakie towary najczęściej przewozi się transportem kolejowym, dlaczego niektóre ładunki bardziej opłaca się przewozić pociągiem oraz jakie znaczenie ma infrastruktura kolejowa dla przemysłu i gospodarki. Sprawdzamy również, jak nowoczesne rozwiązania – jak te wdrażane przez firmę Olavion z Grupy UNIMOT – zmieniają oblicze kolejowego transportu towarowego.
Przewóz towarów koleją koncentruje się przede wszystkim na ładunkach masowych i ciężkich – tam, gdzie transport drogowy okazuje się zbyt kosztowny lub mniej efektywny. Na pierwszym miejscu w zestawieniach od lat znajdują się surowce energetyczne: węgiel kamienny, brunatny, koks czy biomasa. W Polsce, gdzie energetyka nadal w dużej mierze opiera się na węglu, transport kolejowy odgrywa kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa energetycznego kraju.
Drugą istotną grupą towarów są produkty przemysłowe, takie jak stal, cement, kruszywa czy chemikalia. Obok nich, bardzo ważne miejsce w strukturze kolejowych przewozów towarowych zajmują produkty rafinacji ropy naftowej, m.in. paliwa ciekłe, asfalt, oleje czy parafina. Ze względu na swoją specyfikę wymagają one transportu w odpowiednio przystosowanych cysternach. Duże zakłady produkcyjne – zarówno w Polsce, jak i w krajach Unii Europejskiej – chętnie korzystają z kolei, ponieważ pozwala ona na szybki, bezpieczny i relatywnie tani przewóz dużych partii ładunku. Dzięki rozwiniętej sieci torów przemysłowych możliwy jest bezpośredni dojazd pociągów do fabryk, terminali czy magazynów.
Przewóz kontenerów koleją to dynamicznie rozwijający się segment, który zyskuje na znaczeniu zwłaszcza w międzynarodowej logistyce. Kontenery można bezpiecznie przeładowywać między różnymi środkami transportu – z pociągu na statek lub ciężarówkę – co umożliwia tworzenie tzw. łańcuchów intermodalnych. Takie rozwiązania są nie tylko efektywne kosztowo, lecz także bardziej ekologiczne.
W Polsce dużym zainteresowaniem cieszą się przewozy między terminalami w Małaszewiczach a portami w Gdańsku i Gdyni. Kolejowy transport towarowy kontenerów odgrywa też ważną rolę na Nowym Jedwabnym Szlaku – trasie łączącej Chiny z Europą. Olavion, spółka należąca do Grupy UNIMOT, oferuje nowoczesne usługi intermodalne, obsługując m.in. trasy Polska–Niemcy oraz Polska–Beneluks, co znacząco usprawnia kolejowe przewozy towarowe w Europie.
Surowce sypkie, takie jak zboża, nawozy, piasek, żwir czy cement, to kolejna grupa produktów, które szczególnie dobrze nadają się do transportu kolejowego. Pociągi pozwalają przewozić je luzem w specjalnych wagonach – np. cysternach, platformach czy wagonach samowyładowczych – co zwiększa efektywność przewozu.
Dla sektora rolniczego w Polsce kolej ma coraz większe znaczenie, zwłaszcza w kontekście eksportu zbóż i rzepaku. Wyspecjalizowane spółki kolejowe – takie jak Olavion – umożliwiają efektywny transport z punktów skupów do portów morskich, skąd towary trafiają dalej, na rynki zagraniczne. Dzięki temu transport kolejowy towarów rolno-spożywczych staje się konkurencyjny wobec alternatywnych form logistyki.
Znaczenie kolei w transporcie towarowym nie ogranicza się wyłącznie do samego procesu logistycznego. Kolej pełni również funkcję strategicznego elementu infrastruktury gospodarczej – zwłaszcza w kontekście przemysłu ciężkiego, energetyki czy eksportu. Dzięki niezależności od korków drogowych, niskiej emisji CO₂ i dużej przepustowości kolejowe przewozy towarowe są coraz częściej promowane jako ekologiczna alternatywa dla transportu samochodowego.
Rozbudowana i zmodernizowana infrastruktura torowa, rozwój terminali przeładunkowych i cyfryzacja zarządzania przewozami – to wszystko sprawia, że przewozy kolejowe w logistyce międzynarodowej zyskują na atrakcyjności. Olavion – jako licencjonowany przewoźnik kolejowy i doświadczony spedytor działający na terenie Unii Europejskiej – oferuje kompleksową obsługę przewozów towarowych w systemie door-to-door, wspierając nieprzerwany przepływ towarów w całej Europie..
Na podstawie danych rynkowych oraz obserwacji operatorów kolejowych można wyróżnić kilka głównych grup towarów, które dominują w transporcie kolejowym:
Wymienione ładunki są szczególnie opłacalne w przewozie kolejowym z uwagi na masę, objętość lub potrzebę bezpiecznego i przewidywalnego transportu na duże odległości. Ostateczny wybór środka transportu zależy jednak od wielu czynników: kosztów, dostępności infrastruktury, terminów dostaw i wymogów środowiskowych.
Komunikat prasowy